Chełm literacki - w kręgu przedwojennej "Kameny"

Chełm literacki - w kręgu przedwojennej "Kameny" (scenariusz)

Temat: Edukacja regionalna
Miejscowość: Chełm
Powiązane przedmioty nauczania:
  • Język polski
  • Historia
  • Wiedza o społeczeństwie
  • Wiedza o kulturze
  • Plastyka
  • Wiedza o regionie
Metody pracy
  • Mapa Myśli
  • Kwerenda
  • Praca plastyczna
  • Praca z komputerem
  • Praca z obrazami/zdjęciami
  • Praca z tekstem
  • Prezentacja
  • Praca w grupach
Czas trwania lekcji: 45 min.
Grupa docelowa (uczniowie): III/LO, Technikum

Streszczenie:

Praca w grupach w oparciu o materiały edukacyjne ze strony www.teatrnn.pl i prezentacja efektów. Dyskusja na temat miejsca literackiego pisma „Kamena” w przedwojennym Chełmie i w życiu literackim wczesnej Polski.


Cele zajęć:


Cel główny:

  • poznanie literackiego pisma wydawanego w Chełmie;
  • zainteresowanie życiem literackim w swoim regionie;
  • rozwijanie postaw lokalnego patriotyzmu.

Cele operacyjne - Uczeń:

  • potrafi scharakteryzować chełmskie pismo literackie;
  • czyta ze zrozumieniem teksty publicystyczne;
  • potrafi omówić tematykę linorytów zamieszczonych w „Kamenie” i wyciągnąć wnioski;
  • zna poetów i pisarzy związanych z Chełmem i Lubelszczyzną;
  • odnajduje w Internecie informacje związane z życiem literackim Chełma i Lubelszczyzny.

Przebieg zajęć:


Wprowadzenie

Odwołując się do wiedzy uczniów wyniesionej z poprzednich lekcji, nauczyciel prosi o przypomnienie nazw pism literackich w dwudziestoleciu międzywojennym - niezależnych, bądź będących organami prasowymi grup literackich. Nazwy wypisują na kartkach, które następnie mocują do mapy. Uczniowie wyciągają wnioski dotyczące tak zwanej geografii literackiej.

Naklejamy karteczkę z napisem „Kamena” przy mieście Chełm. Podajemy temat lekcji.  Omawiamy bardzo skrótowo okoliczności powstania „Kameny”, wspominamy o twórcach pisma.

Część główna

Losowo dzielimy klasę na grupy i rozdajemy instrukcje:

Grupa I: Wejdź na stronę internetową www.teatrnn.pl, znajdź odnośnik  "Biblioteka Multimedialna" a następnie odnajdź zeskanowane numery "Kameny" z roku 1934/1935.
W tekście Stanisława Czernika Poeci Lubelszczyzny znajdź informacje o Kazimierzu Andrzeju Jaworskim. Wskaż problematykę twórczości Jaworskiego, wymień różnorodność działań artystycznych poety. Zinterpretuj ostatnie zdania akapitu odnoszącego się do KAJ-a.

Grupa II: Wejdź na stronę internetową www.teatrnn.pl, znajdź odnośnik  "Biblioteka Multimedialna" a następnie odnajdź zeskanowane dowolne numery „Kameny”.
Przeglądając wybrane numery, wymień redaktorów pisma, adres redakcji, cenę pojedynczego numeru, nakład, miejsce druku, zasady subskrypcji, działy pisma, współpracowników, z którymi zetknęłaś się na lekcjach języka polskiego. Wyciągnij wnioski.

Grupa III:
Wejdź na stronę internetową www.teatrnn.pl, znajdź odnośnik  "Biblioteka Multimedialna" a następnie odnajdź zeskanowane dowolne numery „Kameny”.
Przeglądając wybrane numery pisma, wynotuj tytuły linorytowych wkładek, zwracając uwagę na wkładki związane z Lubelszczyzną. W przewodniku „Chełm przeszłość i pamiątki” znajdź informacje o zaprezentowanych obiektach. Wyciągnij wnioski dotyczące tematyki linorytów.

Grupa IV: Wejdź na stronę internetową www.teatrnn.pl, znajdź odnośnik  "Biblioteka Multimedialna" a następnie odnajdź zeskanowane numery „Kameny” z roku 1933/1934. Odnajdź rubrykę „Pro urbe sua” i z kolejnych numerów wypisz informacje bezpośrednio dotyczące Chełma. Wyjaśnij, jaki mają one charakter.

Grupa V:
przeczytaj tekst Wiktora Matyszczuka zatytułowany Przysposobienie poetyckie. Wyjaśnij wyrażenie „podchorążówka poetycka”. Wymień nazwiska twórców i tytuły utworów wskazane w tekście Matyszczuka. Wskaż wymienione cechy ich twórczości.

Uczniowie w grupach przygotowują się do prezentacji. Swoje spostrzeżenia zapisują w formie map mentalnych na dużych arkuszach papieru. Nauczyciel kontroluje prace zespołów.

 


Bibliografia:
  1. K. Czernicki, Chełm przeszłość i pamiątki, Chełm 1992 (reprint wydania z 1936.).
  2. W. Matyszczuk, Przysposobienie poetyckie, (w:) K. A. Jaworski, W kręgu Kameny, Lublin 1967.
  3. B. Wróblewski, Polskie czasopiśmiennictwo literackie wobec problemu Europy środkowej (materiały z kursu cdk) .