Przejawy nietolerancji

Przejawy nietolerancji (scenariusz)

Temat: Edukacja regionalna
Miejscowość: Lublin
Powiązane przedmioty nauczania:
  • Język polski
  • Historia
  • Wiedza o społeczeństwie
  • Religia
  • Godzina wychowawcza
  • Wiedza o regionie
Metody pracy
  • Burza mózgów
  • Debata
  • Dyskusja
  • Praca z komputerem
  • Praca z tekstem
  • Prezentacja
  • Praca w grupach
Autor: Zuzanna Kaczorowska
Czas trwania lekcji: 3 x 45 min.
Grupa docelowa (uczniowie): Liceum/Technikum

Streszczenie:

Nauczyciel uwrażliwia młodzież na przejawy nietolerancji, uczy umiejetności jej rozpoznawania. Wywiązuje sie dyskusja.


Cele zajęć:


Cel ogólny:

  • uwrażliwienie na przejawy nietolerancji (religijnej, społecznej, narodowej).


Cele operacyjne - Uczeń:

  • rozpoznaje przejawy nietolerancji w języku;
  • rozumie pojęcia: ksenofobia, tolerancja, akceptacja, mniejszości (etniczne, religijne, społeczne), stereotyp, kultura;
  • wyszukuje odpowiednie informacje (katalog, książka, czasopismo, internet, środowisko);
  • prowadzi dyskusję;
  • pracuje w grupie;
  • pracuje z różnymi formami przekazu.

Przebieg zajęć:


I zajęcia
Wprowadzenie w problem

Część główna

1. Próbujemy ustalić znaczenie takich pojęć jak:

  • nietolerancja,
  • tolerancja,
  • akceptacja,
  • mniejszości,
  • stereotyp.


Informacji i definicji szukamy w różnych źródłach (katalog, książka, czasopismo, internet, środowisko). 

2. Próbujemy ustalić, jak rozumiemy te pojęcia i od czego to zależy:

  • wpływ środowiska,
  • rodzin,
  • program nauczania,
  • media.

3. Próbujemy ustalić, czy obserwujemy je w języku codziennym, publicystycznym i literackim, i w jaki sposób mogą się przejawiać.

4. Rozdzielenie zadań:

Zbieranie informacji (zakres tematyczny, źródła informacji i rodzaj).

II zajęcia
Praca z materiałem źródłowym

1. Praca z tekstami źródłowymi.

  • wyszukiwanie i selekcja informacji;
  • analiza informacji;
  • prezentacja informacji;


2. Podsumowanie: obraz nietolerancji w języku.

3. Debata nad postawami moralno-społecznymi.

III zajęcia 
Dyskusja

Dyskusja: czy język wyraża sposób myślenia społeczeństwa, a może go kreuje? Oddziaływanie i prawdziwość stereotypów.

 


Bibliografia:
  1. Bartmiński Jerzy: Jak zmienia się stereotyp Niemca w Polsce? www.tnn.pl (Pamięć Miejsca, Biblioteka Wirtualna), 2000.
  2. Bartmiński Jerzy: Stereotypy mieszkają w języku. www.tnn.pl (Pamięć Miejsca, Biblioteka Wirtualna), 2000.
  3. Błuszkowski Jan: Stereotypy narodowe w świadomości Polaków: studium socjologiczno-politologiczne. Warszawa, Elipsa, 2003.
  4. Borowczyk Krzysztof i Pawełczyk Piotr: W kręgu mitów i stereotypów. Poznań; Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek, 1993.
  5. Chlewiński Zdzisław: Jak walczyć ze stereotypem www.tnn.pl (Pamięć Miejsca, Biblioteka Wirtualna), 2000.
  6. Konieczna, Joanna: Polska – Ukraina – wzajemny wizerunek. Warszawa, ISP, 2001.
  7. Lazari Andrzej de: Katalog wzajemnych uprzedzeń Polaków i Rosjan. Warszawa, Polski Instytut Spraw Międzynarodowych, 2006.
  8. Lesiuk Wiesław i Trzcielińska-Polus Aleksandra: Colloquium Opole "99 – Dziesięć lat po przełomie w Europie – rzeczywiste sąsiedztwo i wspólne wartości i Colloquium Opole 2000 – Stereotypy i uprzedzenia w stosunkach między Polakami, Niemcami i Czechami. Opole, Państwowy Instytut Naukowy – Instytut Śląski, 2001.
  9. Milewski Jacek: Romowie żyją wśród nas. Suwałki, "Integracja", 2001.
  10. Pyc-Kwade Elżbieta: Wirus stereotypów narodowych w Internecie. Zeszyty Prasoznawcze, 2001, 3-4, s. 162-171.
  11. Radzik Ryszard: Kim są Białorusini? Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek, 2004.
  12. Steinlauf Michael: Pamięć nieprzyswojona : polska pamięć zagłady. Warszawa, "Cyklady", 2001.
  13. Szlajfer Henryk: Polacy – Żydzi.: Zderzenie stereotypów: esej dla przyjaciół i innych. Warszawa, "Scholar", 2003.
  14. Wrzesiński Wojciech: Sąsiad, czy wróg? Wrocław, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2007.