Jak czytać stare fotografie

Jak czytać stare fotografie (scenariusz)

Temat: Edukacja regionalna
Miejscowość: Lublin
Powiązane przedmioty nauczania:
  • Język polski
  • Historia
  • Wiedza o społeczeństwie
  • Wiedza o kulturze
  • Godzina wychowawcza
  • Wiedza o regionie
Metody pracy
  • Dyskusja
  • Praca z mapą
  • Praca z obrazami/zdjęciami
  • Praca w grupach
  • Praca z tekstem
Pomoce dydaktyczne: fotografie, pocztówka, przedwojenny i współczesny plan Lublina, wiersz "Ulica Szeroka" Józefa Czechowicza, aparaty fotograficzne starego i nowego typu, kserokopie ankiety ewaluacyjnej.
Czas trwania lekcji: 45 min.
Grupa docelowa (uczniowie): Liceum/Technikum

Streszczenie:

Nauczyciel w skrócie przybliża historię fotografii. Pokazuje uczniom fotografie ulicy Szerokiej, które uczniowie analizują. Wcześniej wyznaczona grupa uczniów prezentuje historię ulicy Szerokiej do roku 1939. Na zakończenie nauczyciel rozdaje uczniom do wypełnienia anonimową ankietę, dotyczącą tejże ulicy.

 


Cele zajęć:


Cele szczegółowe - Uczeń:

  • obserwuje i porównuje fotografie tego samego miejsca wykonane w różnych okresach czasu;
  • analizuje elementy znajdujące się na fotografii;
  • stawia pytania i tworzy hipotezy badawcze;
  • dyskutuje na temat oglądanej fotografii;
  • łączy wiedzę teoretyczną z doświadczeniem praktycznym;
  • wypełnia ankietę ewaluacyjną.

Przebieg zajęć:


Powitanie uczestników zajęć

Część główna


1. Nauczyciel w skrócie przybliża historię fotografii. Szczególnie ważne jest zwrócenie uwagi na zmiany zastosowanych technologii, metod pracy w zakładach fotograficznych, umasowienie dostępu do sprzętu fotograficznego i zmianę w podejściu do fotografowania.

2. Nauczyciel pyta uczniów o ich indywidualne podejście do fotografii, fotografowania i bycia fotografowanym.

3. Nauczyciel prezentuje fotografie ulicy Szerokiej (zał. 1). Uczniowie na podstawie zdjęć i wiedzy historycznej odpowiadają na pytania:

  • co się zmieniło?
  • dlaczego tak się stało?


4. Jeden z uczniów odczytuje wiersz Józefa Czechowicza Ulica Szeroka (zał. 2).

5. Uczniowie w grupach dokonują, na podstawie pocztówki z 1931 roku, analizy fotografii ulicy Szerokiej według następujących punktów:

  • odszukanie ulicy na przedwojennej mapie Lublina (zał. 3);
  • próba wskazania jej usytuowania na współczesnym planie miasta (zał. 4);
  • opisanie budynków widocznych na fotografii (wielkość i architektura kamienic);
  • opisanie szczegółów (szyldów, sklepów, zakładów rzemieślniczych, pojazdów, nawierzchni);
  • opisanie wyglądu ludzi i ich zachowań (stroje, pozy, czynności).


6. Nauczyciel inicjuje dyskusję na temat oglądanej fotografii:

  • co wiemy na pewno?
  • czego się domyślamy?
  • co jeszcze chcielibyśmy wiedzieć?


7. Wcześniej wyznaczona grupa uczniów, na podstawie przewodnika Mejera Bałabana oraz fragmentów relacji przedwojennych mieszkańców Lublina, krótko prezentuje historię ulicy Szerokiej do roku 1939 (można również wykorzystać fragment z opracowania: R. Kuwałka i W. Wysoka Lublin Jerozolima Królestwa Polskiego) (zał. 5). 

8. Nauczyciel rozdaje uczniom do wypełnienia anonimową ankietę, zawierającą następujące punkty (wypowiedzi można omówić na następnych zajęciach):

  • dlaczego zniknęła ulica Szeroka?
  • co stało się z jej mieszkańcami?
  • jak można ocalić pamięć miejsca i jego mieszkańców?
  • dlaczego warto kolekcjonować stare fotografie?


Praca domowa do wyboru

Poszukaj w domu, wśród rodziny, sąsiadów lub znajomych jak najstarszych fotografii. Postaraj się dotrzeć do informacji o danym zdjęciu: zidentyfikować osoby, poznać okoliczności i miejsce powstania. Przeanalizuj szczegóły: ubrania, rekwizyty, tło itp. Poszukaj innych dokumentów związanych z osobami lub miejscem znajdującym się na fotografii np. świadectwa chrztu, inne zdjęcia, pamiątki, spróbuj narysować drzewo genealogiczne swojej rodziny umieszczając na nim kopie fotografii. Nagraj komentarz właściciela.

Wykonaj kilka fotografii swojej dzielnicy, ulicy lub domu i dołącz wypowiedzi mieszkańców. Materiały wykorzystaj do wykonania gazetki ściennej lub strony internetowej.


Materiały dodatkowe:
jak_czytac_sf_zal.pdf